Al 50 jaar lang worden er miljoenen verkwanseld aan het nodeloos en zinloos vermoorden van muskusratten. De kosten van de muskusrattenbestrijding bedragen momenteel meer dan € 30 miljoen per jaar.
Er zijn meer dan 400 muskusrattenbestrijders in dienst. Er is grote schade aan de natuur door bijvangsten tijdens de bestrijding. Door bestrijding in bepaalde seizoenen treedt verstoring op van gevoelige soorten
in hun broedgebied.

Muskusratten zijn geen ratten maar behoren tot de Woelmuisachtigen. Hij staat dichter bij soorten als de hamster en de bever, dan bij soorten als de bruine en zwarte rat.
Als een muskusrat zich ergens vestigt, graaft hij een nieuw hol of past hij een reeds bestaand hol aan. Het hol (een burcht met meerdere kamers en enkele vluchtpijpen) wordt meestal in oevers gegraven. De ingangen liggen onder water en lopen naar de burcht boven de waterspiegel. Als de muskusrat geen burcht kan bouwen, zoals in zeer natte terreinen, bouwt hij een koepelnest. Dergelijke koepelnesten kunnen 1 tot 1,5 meter hoog zijn met een doorsnede van 2 meter. Ook hierbij zitten de ingangen onder water. In drogere gebieden overwinteren muskusratten ook meestal in een koepelnest. Ze houden overigens geen winterslaap, maar blijven de hele winter actief.
Het hele leefgebied van een muskusrat beslaat 1 tot 5 vierkante kilometer.en wordt afgebakend met een stof uit de anaalklieren, de zogenaamde muskusolie. Dit territorium verdedigt hij tegen andere muskusratten.

Voortplanting
Het voortplantingsseizoen loopt van maart tot september, Het vrouwtje in staat 3 tot 4 keer per jaar een nest van 5-8 jongen te werpen. De jongen zijn na ongeveer 30 dagen zelfstandig, maar ze blijven nog maanden in het territorium van hun moeder. Rond de vijfde maand zijn de dieren geslachtsrijp. Een muskusrat kan ruim 4 jaar oud worden.

Eetgewoonten
Muskusratten zijn echte planteneters. Vooral waterplanten staan op hun menu en ze zijn hierbij weinig kieskeurig. Naast planten lusten ze echter ook zoetwatermosselen en rivierkreeften.

De mens is de belangrijkste vijand van de muskusrat. De diersoort valt ook ten prooi aan roofdieren zoals de vos, bunzing, hermelijn, havik en bosuil.

Oorsprong
Muskusratten komen oorspronkelijk uit Noord-Amerika en Canada. Hier werden de dieren vroeger al op grote schaal gevangen vanwege de muskusolie en hun vacht. Rond 1900 werden door rijke Europeanen jachtreizen gemaakt naar Noord-Amerika. Eén besloot in 1905 enkele muskusratten nabij Praag uit te zetten. Daarmee was de introductie van de muskusrat in Europa een feit. 
Rond het begin van de twintigste eeuw werden de dieren ook naar Europa gehaald voor de pelsdierfokkerijen. Vanwege het veel mildere klimaat hier ontwikkelden de dieren een veel minder volle vacht. De fokkerij was dus weinig winstgevend en bij gebrek aan inkomsten werd het onderhoud van de verblijven vaak verwaarloosd. Veel dieren maakten hiervan gebruik om te ontsnappen. 
Daarnaast werden er op diverse plaatsen in Europa muskusratten uitgezet met de bedoeling ze te bejagen en de pelzen te verkopen. Ze vonden hier een geschikte biotoop en konden zich in vrij korte tijd over een groot deel van Europa verspreiden. In 1941 werd de eerste muskusrat in Nederland gevangen en vanaf de zeventiger jaren vestigden de dieren zich overal in ons land.

Ongegrond verdelgen.
Het huidige vervolgingsbeleid is onnodig en zinloos. In Nederland heeft de muskusrat een ideale biotoop gevonden. Het dier kan zich zeer snel voortplanten, sneller dan je ze kunt vangen. Bovendien blijkt in de praktijk dat er vooral mannelijke exemplaren worden gevangen. De voortplanting is dus nauwelijks in gevaar. In 1951 is de overheid de muskusrat georganiseerd gaan bestrijden. Sindsdien heeft de muskusrat zich over alle provincies in Nederland weten te verspreiden.
Er is een onderzoek gedaan naar muskusratten en de veiligheid van dijken door de Landelijke Coördinatie Commissie Muskusrattenbestrijding.Belangrijke waterwegen en dijklichamen zijn bekleed met basalt of asfalt, of voorzien van beschoeiingen. Hierin kunnen muskusratten niet graven. Voorbeelden van afkalving of beperkte instorting betreffen dan ook altijd slecht onderhouden oevers en oevers die voor de waterkering minder belangrijk zijn. Door deze waterkanten minder steil aan te leggen is verzakking te voorkomen. Ondanks dat er geen relatie kan worden aangetoond tussen de muskusratten en de veiligheid van de dijken houdt men vast aan het oude, achterhaalde, standpunt dat de dieren een bedreiging vormen voor onze dijken. Het doden van deze dieren is zo een doel op zich geworden. Nog steeds wordt in Nederland veel moeite gestoken in het vangen en verdelgen van deze dieren terwijl de Waterschappen zich eigenlijk bezig zouden moeten houden met het voorkomen van schade.

Zelfregulatie
Er is veel concurrentie tussen de muskusratten onderling. Voedselaanbod, geschikte oevers om burchten in te kunnen graven en stress bepalen de ‘draagkracht’ van een gebied. Leven er teveel muskusratten in hetzelfde gebied, dan zal de groei van de populatie tot stilstand komen. Er worden dan minder jongen geboren en de jonge dieren zijn niet snel in staat een eigen territorium te veroveren om zich voort te planten. Ook zal de natuurlijke sterfte stijgen. Er is geen reden om aan te nemen dat het aantal muskusratten explosief toeneemt wanneer de bestrijding wordt stopgezet.

Ook ander dieren de klos.
In de landelijke jaarverslagen* kun je zien dat elk jaar tussen de 12.000 en 15.000 andere dieren (zoogdieren, vogels, vissen, waaronder ook bedreigde en kwetsbare soorten het slachtoffer worden van deze onnodige heksenjacht op de muskusrat.

klik op de afbeeldingen voor een vergrote weergave.
Foto’s genomen op 17 juni 2012, Lelystad

Bronnen:
Muskusrat Info

Jaarverlagen. (pdf)
2009
2010

Muskusratten, bedreiging of hetze? Harm Niessen (pdf)
Muskusrattenbestrijding in Nederland: nut en noodzaak. Jan Gronouwe (Landelijk coördinator muskusrattenbestrijding)
Onderzoek Landelijke Coördinatie Commissie Muskusrattenbestrijding (pdf)